भारतका विभिन्न भागहरूमा स्ट्रबेरी खेतीमा लवणीय माटोले ठूलो चुनौती सिर्जना गरेको छ। Applied Fruit Science (2025) मा प्रकाशित उत्तर बंग कृषी विश्वविद्यालय, पश्चिम बङ्गालका अनुसन्धानकर्ताहरूको अध्ययनले देखाएको छ कि बिरुवा वृद्धि प्रवर्द्धक सूक्ष्मजीवहरूले (PGPM) यस समस्यालाई प्रभावकारी रूपमा कम गर्न सक्छन्।
अध्ययनमा Azotobacter, फस्फोरस घुलाउने ब्याक्टेरिया, र Trichoderma को विभिन्न संयोजन प्रयोग गरियो। तिनमध्ये सबैभन्दा प्रभावकारी संयोजन — Azotobacter + फस्फोरस घुलाउने ब्याक्टेरिया + Trichoderma (T8) — ले बिरुवाको उचाइ, पातहरूको संख्या, जराको लम्बाइ र हरियोपन (chlorophyll content) सबैमा उत्कृष्ट सुधार देखायो।
यस उपचारले स्ट्रबेरीका पातमा नाइट्रोजन, फस्फोरस र पोटासियमको मात्रा बढायो भने सोडियमको मात्रा घटायो। नुनिलो अवस्थामासमेत बिरुवाले राम्रो वृद्धि र सहनशीलता देखायो। अनुसन्धानकर्ताहरूका अनुसार, यी सूक्ष्मजीवहरूले पोषण तत्त्व घुलाउने, हावा बाट नाइट्रोजन स्थिरीकरण गर्ने, र अक्सिडेटिभ क्षतिबाट बिरुवालाई जोगाउने कार्य गर्छन्।
यो अध्ययनले देखाउँछ कि सूक्ष्मजीवहरूको संयोजन प्रयोग गर्नु लवणीय माटोमा स्ट्रबेरी उत्पादन बढाउने पर्यावरणमैत्री र दिगो उपाय बन्न सक्छ।
Reference
Tran-Minh, T., Ponts, N., Bernillon, S., Waffo-Téguo, P., Rouger, C., Richard-Forget, F., & Atanasova, V. (2025). Integrated metabolomic and transcriptomic analysis to elucidate the antifungal and antimycotoxin mechanisms of natural stilbenoids against Fusarium graminearum. Microbiological Research, 128370. https://doi.org/10.1016/j.micres.2025.128370






