प्लास्टिक, मानव निर्मित वस्तु, हाम्रो दैनिक जीवन को एक अनिवार्य आवश्यकता भएको छ। यद्यपि, यो हाल विश्वव्यापी रूपमा प्रमुख वातावरणीय प्रदूषकहरू मध्ये एक हो। प्लास्टिक प्रदुषणको समस्या नेपालजस्ता देशमा बढी देखिन्छ जहाँ मानिसहरुले आफ्नो प्लास्टिक उपभोग्य वस्तु जथाभावी फ्याँक्ने गर्छन् । विश्वव्यापी रूपमा एकल-प्रयोग प्लास्टिकले वार्षिक कुल प्लास्टिक उत्पादनको लगभग आधा ओगट्छ।
वातावरणमा प्लास्टिकको ठूला टुक्राहरू सौन्दर्य रूपमा अप्रिय छन् र वन्यजन्तु र इकोसिस्टमलाई हानि पुऱ्याउन जान्छन्। यी बाहेक सूक्ष्म र न्यानो प्लाष्टिक (आँखाले नदेखिने) बढ्दै जाँदा वातावरण र जीवित प्राणीको स्वास्थ्यमा खतरा उत्पन्न भएको छ । तिनीहरू जैविक अवरोधहरू पार गर्न र कोशिकाहरू र तन्तुहरूमा जम्मा हुन सक्षम भएको पाइएको छ। तसर्थ, तिनीहरूको सम्भावित विषाक्तता बुझ्नको लागि निरन्तर अध्ययनहरू भैरहेका छन्।

PNAS जर्नलमा भर्खरै प्रकाशित एउटा अनुसन्धान लेखमा १ लिटर प्लास्टिकको पानीको बोतल भित्र २,४०,००० भन्दा बढी माइक्रो र न्यानो प्लाष्टिक रहेको पाइएको छ । यसमध्ये ९० प्रतिशत नानोप्लास्टिक भएको पाइएको थियो । कोलम्बिया युनिभर्सिटीमा गरिएको यो अनुसन्धानले माइक्रो-नानो प्लास्टिकको अनुमानित द्रव्यमान करिब १० एनजी/एल रहेको पत्ता लगाएका छन्।
नेपालमा पिउने पानीमा Escherichia coli (Food Poisoining गराउने ब्याक्टेरियाहरू मध्ये एक)को उपस्थिति धेरै अध्ययनहरूले देखाएको छ, तर प्लास्टिकको पानीको बोतलमा पाइने माइक्रो र न्यानो प्लास्टिक जस्ता समस्याहरूको अध्ययन हुन बाँकी छ। अहिलेको लागि, हामीले यो प्रकाशित अनुसन्धान लेखलाई चिन्तन गरी प्लास्टिकको बोतलबाट हाम्रो पानी खपत कम गर्न आवश्यक छ।
थप जानकारीको लागि:
Qian, Naixin, Xin Gao, Xiaoqi Lang, Huiping Deng, Teodora Maria Bratu, Qixuan Chen, Phoebe Stapleton, Beizhan Yan, and Wei Min. “Rapid single-particle chemical imaging of nanoplastics by SRS microscopy.” Proceedings of the National Academy of Sciences 121, no. 3 (2024): e2300582121.






